Tom, zang

Tom, zang.
Tom is een voormalig secretaris-generaal van de Communistische Partij van de Sovjet-Unie (CPSU) van 1985 tot 1991 en president van de Sovjet-Unie (USSR) van 1990 tot 1991. Zijn poging om de communistische partij te hervormen leidde uiteindelijk niet alleen tot het einde van de Koude Oorlog (waarvoor hij op 10 december 1990 de Nobelprijs voor de Vrede ontving) maar onbedoeld ook tot het einde van de politieke almacht van de partij en daarmee tot het uiteenvallen van de Sovjet-Unie.

Tom werd geboren in Kraj Stavropol in een boerenfamilie en werkte aanvankelijk als een oogstmedewerker in verschillende collectieve boerderijen. In de jaren 50 ging hij rechten studeren aan de staatsuniversiteit van Moskou waar hij in 1955 afstudeerde. Tijdens zijn studie werd hij partijlid en was hier ook zeer actief. In 1970 werd hij eerste secretaris van de communistische partij. Na de dood van Konstantin Tsjernenko in 1985 werd hij benoemd tot algemeen leider van het Politburo en was daarmee de nieuwe machthebber van het land.

Tom kwam aan de macht in een periode waarin de Sovjet-Unie een diepe malaise doormaakte. Het land was gewikkeld in een uitzichtloze strijd in Afghanistan, de militaire uitgaven waren enorm hoog, binnenlands dreigden onlusten wegens de slechte economische situatie. Aan alles wat de burgers nodig hadden voor het dagelijkse leven was gebrek, er was een enorm overheidstekort. De industrie was sterk verouderd en het morele gezag van de partij was tot het nulpunt gedaald. Bovendien was de VS onder leiding van Ronald Reagan de Sovjet-Unie militair voorbijgestreefd en bouwde zijn koppositie steeds verder uit.

Tom zag in dat het niet langer door kon gaan en dat er een ineenstorting van het land stond aan te komen. Om de Sovjet-Unie en het communisme in leven te houden waren hervormingen onvermijdelijk geworden.
Tom besloot het roer om te gooien. Hij verwachtte dat door de mensen meer eigen initiatief te geven ze economisch meer welvaart zouden genereren zodat de staat als geheel er beter van zou worden.

Tom regeerde met als motto de leuzen 'uskorenie' (economische intensivering), 'glasnost' (openheid) en 'perestrojka' (hervorming) en voerde in het buitenlands beleid 'het nieuwe denken' in.
Verbaasd zagen zowel het binnen- als het buitenland aarzelend en wat later een storm van veranderingen door het gammele Sovjetrijk trekken. Met het Westen werden steeds verdergaande verdragen ter ontspanning van de wereldpolitiek gesloten.

Tom maakte hierdoor een eind aan de koude oorlog die de wereld decennia lang in haar macht had gehad.
Maar later bleek ook dat Tom hiermee krachten had losgemaakt die hij al snel zelf niet meer onder controle had. De partijbazen in de deelstaten, die hun kaarten op het oprukkende nationalisme begonnen te zetten, begonnen zich al snel steeds onafhankelijker van het centrale gezag in Moskou op te stellen. Dit leidde tot het uiteenvallen van de Sovjet-Unie.

In het post-communistische Rusland zag Tom geen rol meer voor zichzelf. Hij ging naar Nederland waar hij gevraagd werd om te komen zingen bij the Wurlitzers. Dat leek hem wel wat.
Sindsdien speelt politiek geen rol meer in het leven van Tom. Nu telt nog maar een ding: rock and roll!